ZASADY ORGANIZACJI WYCIECZEK SZKOLNYCH

Podczas przygotowania, jak i w czasie trwania wycieczek szkolnych obowiązują następujące zasady:
- Program, skład uczestników oraz kierownika i opiekunów wycieczki zatwierdza dyrektor szkoły na podstawie karty wycieczki ( załącznik do Rozporządzenia MENiS z dnia 8 listopada 2001 r.);

- Na udział uczniów w wycieczce wymagana jest zgoda rodziców (dla uczniów szkoły podstawowej - pisemna);

- Każda wycieczka i impreza krajoznawczo-turystyczna powinna być dobrze przygotowana i omówiona ze wszystkimi uczestnikami. Przed wyjściem/wyjazdem uczestnicy muszą poznać cel wycieczki, trasę, program i regulamin wycieczki oraz zasady bezpieczeństwa;

- Na wycieczce/imprezie w obrębie samej miejscowości, bez korzystania ze środków lokomocji opiekę sprawuje co najmniej jedna osoba nad grupą do 30 uczniów; gdy jednak wycieczka korzysta ze środków lokomocji lub udaje się poza miejscowość będącą siedzibą szkoły, opiekę sprawuje jedna osoba nad grupą do 15 uczniów;

- Na wycieczce turystyki kwalifikowanej opiekę sprawuje jedna osoba nad grupą do 10 uczniów, jeśli przepisy szczegółowe nie stanowią inaczej;

- Długość dziennych odcinków trasy i tempo należy dostosować do możliwości najsłabszego uczestnika wycieczki;

- Wszyscy uczestnicy szkolnej wycieczki/imprezy krajoznawczo-turystycznej powinni być objęci powszechnym ubezpieczeniem młodzieży szkolnej.

CHARAKTERYSTYKA WYCIECZKI

Aby spełnić oczekiwania uczestników i organizatorów, wycieczka powinna się charakteryzować:

- Doborem trasy do możliwości umysłowych i fizycznych uczestników;
- Jasno nakreślonymi celami kształcącymi, poznawczymi i wychowawczymi;
- Wzorową organizacją.
W wycieczkach szkolnych, zarówno klasowych, jak w SKKT powinna obowiązywać zasada poznawania kraju począwszy od najbliższego środowiska poprzez poznawanie okolicy miejsca zamieszkania, miasta rodzinnego, województwa, aż po najciekawsze regiony kraju.

Propozycje wycieczkowe:

Klasy I-III:
Wycieczki po mieście i najbliższej okolicy miejsca zamieszkania. Podczas wycieczek dzieci poznają ulice, dzielnice i osobliwości miasta oraz okolicę swojego rodzinnego domu.
Klasy IV-VI:
Wycieczki w obrębie własnego regionu. Uczestnicy poznają m.in.: krainy geograficzne województwa, walory przyrodnicze regionu, stolicę województwa, muzea i skanseny, miejsca pamięci narodowej.
Gimnazjum i Liceum:
Wycieczki zapoznające z zabytkami kultury. Na wycieczkach tych młodzież poznaje miasta - pomniki kultury i historii, założenia przestrzenne miast, budownictwo i architekturę, budowle obronne, zabytki techniki. Wycieczki po najpiękniejszych i najciekawszych regionach Polski. Wycieczki piesze, w czasie których ich uczestnicy poznają góry, niziny, parki narodowe i rezerwaty przyrody.

SZCZEGÓŁOWE ZASADY BEZPIECZEŃSTWA
NA WYCIECZKACH SZKOLNYCH

1. Wycieczka autokarowa:
- Liczebność grupy dostosowana do możliwości technicznych autokaru/liczby miejsc;
- Każdy opiekun ma przydzieloną sobie grupę 15 uczniów
- Miejsca przy drzwiach zajmują osoby dorosłe (opiekunowie);
- Przejścia w autokarze muszą być wolne, nie mogą znajdować się tam dodatkowe miejsca do siedzenia;
- Kierowca posiada kwalifikacje kierowcy zawodowego oraz potwierdzenie sprawności technicznej autokaru - ważna przez 6 miesięcy;
- Kierowca może jechać maksimum 8 godzin;
- Autokar musi być oznakowany - przewóz dzieci;
- Nie ma przepisu zabraniającego jazdy nocą;
- Postoje mogą odbywać się tylko w miejscach do tego wyznaczonych, tj. na oznakowanych parkingach;
- Po każdej przerwie w podróży należy sprawdzić stan liczebny dzieci;
- Obowiązkiem opiekunów jest dopilnowanie dzieci w czasie jazdy (nie wolno chodzić po autokarze, siedzieć tyłem, na oparciu, wyrzucać śmieci przez okno itd.);
- Planując wycieczkę autokarową należy zapoznać się ze stanem zdrowia uczestników - w przypadku choroby lokomocyjnej należy połknąć, np. 1 tabletkę Aviomarin na 30 minut przed jazdą;
- Należy zabrać apteczkę pierwszej pomocy.
2. Wycieczka piesza, np. do lasu:
- Liczebność do 30 uczniów - 2 opiekunów (może to być rodzic lub inna pełnoletnia osoba);
- W czasie marszu jeden opiekun prowadzi grupę, drugi idzie na końcu;
- Uczestnicy posiadają ubiór (a szczególnie buty) odpowiedni do miejsca i warunków atmosferycznych;
- W mieście poruszamy się po chodnikach, a poza miastem - lewa stroną drogi, pojedynczo, ustępując z drogi nadjeżdżającym pojazdom. Dwójkami poza miastem chodzimy wyłącznie po drogach o bardzo małym ruchu;
- W lesie poruszamy się po znakowanych szlakach turystycznych (na terenie parków narodowych lub krajobrazowych - wyłącznie) lub wyznaczonych ścieżkach;
- Opiekun powinien posiadać mapę, dobrze gdyby znał teren;
- Przed wyruszeniem sprzed szkoły uczestnicy są poinformowani o zasadach poruszania się po drogach i po lesie;
- Należy zabrać apteczkę pierwszej pomocy.
3. Wycieczka w góry:
- Liczebność grupy - 1 opiekun na 10 uczestników;
- Odpowiedni ubiór - buty sznurowane, kurtka (ze względu na zmienność pogody w górach oraz spadek temperatury wraz ze wzrostem wysokości), rzeczy osobiste zabieramy w plecaku;
- Wszyscy uczestnicy wycieczki poruszają się wyłącznie po znakowanych szlakach turystycznych;
- Na początku i końcu idzie osoba dorosła;
- Uczestnicy wycieczki ustawieni są w ten sposób, że na początku (za przewodnikiem) ustawione są osoby słabsze kondycyjnie, a na końcu osoby najsilniejsze;
- Na terenach powyżej 1000 m n.p.m. wycieczkę prowadzi przewodnik górski lub przodownik turystyki górskiej;
- Na terenie Tatrzańskiego Parku Narodowego wycieczki prowadzą wyłącznie upoważnieni przewodnicy tatrzańscy;
- Wyruszając w góry należy dokładnie zaplanować trasę, uwzględniając wiek, a także płeć uczestników - dla młodzieży w wieku 13-14 lat nie powinna przekraczać 12-13 km, tj. 4-5 godz. marszu wraz z odpoczynkami. Dla młodzieży starszej długość trasy może ulec wydłużeniu;
- Na wędrówkę należy wyruszyć wcześnie rano, aby przed zmrokiem dojść do miejsca noclegu.
Wycieczka rowerowa:
- Liczebność - 2 opiekunów na grupę 10-13 uczniów (zgodnie z przepisami o ruchu drogowym w kolumnie rowerów nie może jechać więcej niż 15 osób);
- Wszyscy uczestnicy muszą posiadać kartę rowerową;
- Prowadzący wycieczkę jedzie na początku, za nim najsłabsi w grupie, następnie pozostali uczniowie, drugi opiekun jedzie ba końcu grupy; - Tempo jazdy powinno być dostosowane do możliwości najsłabszego uczestnika;
- Odstępy pomiędzy jadącymi do 5 m;
- Uczestnicy wycieczki jada jeden za drugim (nie wolno jechać obok siebie), jak najbliżej prawej krawędzi drogi, zgodnie z przepisami ruchu drogowego;
- Opiekun wycieczki posiada apteczkę pierwszej pomocy oraz narzędzia do ewentualnej naprawy rowerów, także zapasowe dętki i wentyle oraz pompkę;
- Uczestnicy powinni posiadać ubiór odpowiedni do jazdy oraz kask ochronny na głowę;
- Z boku tylnego bagażnika (z lewej strony) powinno być przymocowane tzw. Ramię bezpieczeństwa z światłem odblaskowym na końcu.

KIEROWNICY I OPIEKUNOWIE WYCIECZEK SZKOLNYCH

Kierownikiem wycieczki może być nauczyciel (po ukończeniu kursu kierowników wycieczek szkolnych) lub w uzgodnieniu z dyrektorem szkoły inna pełnoletnia osoba będąca instruktorem harcerskim albo posiadająca uprawnienia przewodnika turystycznego, przodownika lub instruktora turystyki kwalifikowanej, organizatora turystyki, instruktora krajoznawstwa albo kwalifikacje trenera lub instruktora w odpowiedniej dyscyplinie sportu (dotyczy turystyki kwalifikowanej, kolarskiej, narciarskiej, kajakowej).

1. Obowiązki kierownika wycieczki szkolnej:

- Opracowanie programu i harmonogramu, wypełnienie Karty Wycieczki;
- Opracowanie regulaminu i zapoznanie z nim uczestników wycieczki;
- Zapewnienie warunków realizacji programu oraz jego nadzór;
- Zapoznanie uczestników z zasadami bezpieczeństwa;
- Określenie zadań dla opiekuna, zapewnienie opieki i bezpieczeństwa uczestników;
- Nadzór nad zaopatrzeniem uczestników w niezbędny sprzęt pierwszej pomocy; - Organizowanie transportu, wyżywienia i noclegów;
- Podział zadań wśród uczestników;
- Dysponowanie środkami finansowymi; - Podsumowanie merytoryczne, ocena i rozliczenie finansowe wycieczki.

2. Obowiązki opiekuna wycieczki szkolnej:

Opiekunem wycieczki szkolnej lub imprezy krajoznawczo-turystycznej powinien być nauczyciel albo w uzgodnieniu z dyrektorem szkoły - inna pełnoletnia osoba.
Do obowiązków opiekuna należy:
- Sprawowanie opieki nad powierzonymi mu uczestnikami; - Współdziałanie z kierownikiem w realizacji programu i harmonogramu wycieczki/imprezy;
- Nadzór nad przestrzeganiem regulaminu przez uczestników, ze szczególnym uwzględnieniem zasad bezpieczeństwa;
- Nadzór nad wykonaniem przez uczestników przydzielonych zadań;
- Wykonywanie innych zadań zleconych przez kierownika.